الکنوز الودیعه من رموز الذریعه (ترجمه الذریعه فی مکارم الشریعه)
مؤلف: ظافر ابن شمسالدّین حسن به سال 768 ق
(موضوع – زبان): اخلاق-عربی
کاتب: نامعلوم
خط: نسخ
تاریخ کتابت: تحریر سده 11 ه.ق
محل کتابت: نامعلوم
آغاز: احسن کلامی که به ذریعه انوار معانیِ آن، قلوب ارباب تحقیق منوّر شود و ابین نظامی که بوسیلت فوایح فحاوی آن مشام عقول اصحاب توفیق معطّر گردد …
انجام: فسهل یا رب المحار و یسر لی الحوار فقد حاق حصادی و لم یصلح فسادی و بلطفک اعتصامی و علی مغفرتک اعتمادی و صلی الله علی خیر خلقه محمد و آله اجمعین
کتابشناسی: کتاب حاضر ترجمه کتاب الذریعه فی مکارم الشریعه اثر ابوالقاسم حسین بن محمد بن مفضل، معروف به راغب اصفهانى (520ق) است که در سده هشتم توسط ظافر بن شمسالدّین حسن ترجمه به فارسی شده است مترجم ابتدا مقدمه ای بر این ترجمه نوشته که از ستایش باری تعالی و درود بر پیامبر و خاندان آن حضرت شروع میکند و از خلقت آدم ابوالبشر و مقام خلیفه اللهی انسان و علت آن بیان میکند سپس انواع حکمت و علم را بیان کرده و در مورد ارسال رسل و محدوه رسالت آن بزرگواران و کلام شیخ ابو محمد شهرستانی در ملل و نحل در مورد صحف خلیلی و محتوای آن را بیان کرده و فرق مختلف در آن دوران را آورده سپس در مورد تواریخ عجم و طبقه بندی پادشاهان عجم و همزمانی آنان با پیامبران آن زمان مینویسد از طبقه اول که هوشنگ بیشداد است تا طبقه چهارم که ساسانیان و آخرین آنها انوشیروان است نام برده است ..سپس به تعریف و تمجید از ابوالفارس شاه شجاع مظفری ( ۷۸۶ ق) پرداخته است و نهایتا نوشته اطاعت فرمان کرده این کتاب را ترجمه کرده است این کتاب در هفت فصل و هر فصل دارای چند باب است اما فصول هفتگانه این اثر به ترتیب عبارتند از:
1-در احوال انسان و قوایش و فضیلتش، مشتمل بر 33 باب
2-در عقل و علم و نطق و آنچه بدان تعلق دارد و آنچه با آن در تضاد است، مشتمل بر 44 باب
3-در آنچه به قوه شهویه تعلق دارد، مشتمل بر 15 باب
4-در آنچه به قوه غضبى متعلق است، مشتمل بر دوازده باب
5-در عدالت و ظلم و محبت و بغض، مشتمل بر 13 باب
6-در آنچه به صناعتها و مکاسب وانفاق و جود و بخل تعلق دارد، مشتمل بر 22 باب
7-در ذکر افعال و انواع افعال، مشتمل بر 6 باب.
سپس شروع به توضیح و تبیین ابواب مذکور میکند روش راغب در بیان مباحث خود آن است که در بیشتر ابواب و فصول در تشریح احوال نفس آدمى، از آیات قرآن کریم و احادیث نبوى و ائمه شیعى و روایات منقول از آنها بهره گرفته و در برخى از ابواب، به اشعار و ضربالمثلها و تشبیهات مناسب نیز اشارات متعددى کرده است .
موجودی نسخه: نوبت اول ۱۳۹۸،در انتشارات میراث مکتوب چاپ شده است .
منابع: الذریعه ۱۷۶/۱۸
تصحیح و حاشیهنویسی: متن در حاشیه تصحیح شده است .
عناوین: عناوین شنگرف
مالکیت و مهر: یادداشت مالک ورق 199در حاشیه نوشته این کتاب از مال علی محمد قزوینی نعمتی بیک
برافزوده: کتاب الذریعه الی مکارم الشریعه محل وقف مدرسه بزرگ
رکابهدار.
جزو: ۸ برگی.
آسیبدیدگی: صفحات ابتدایی مرمت شده است . شیرازه کتاب از هم باز شده است
برگ: 304 ورق – 610 ص – سطر: 21 سطر
جلد: قطع وزیری تیماج تیماج قهوه ای ضربی با ترنج و سر ترنج و لچکی گره دار جدول دار.
واقف: موقوفه محمد حسین خان مروی در ورق 12 و انتهای کتاب آمده بتاریخ 1232
